Czy badania prenatalne są obowiązkowe?

Nie, badania prenatalne nie są obowiązkowe. Żaden lekarz nie może zmusić pacjentki do ich wykonania, może jedynie przedstawić dostępne opcje.

Na co zwracać uwagę wybierając miejsce wykonania badań prenatalnych?

Przede wszystkim należy wybierać takie centra medyczne, w których pracują lekarze posiadający certyfikat Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników (PTGiP) oraz FMF (Fetal Medicine Foundation). Są to dokumenty potwierdzające ich umiejętności i stanowiące o najwyższej jakości usług. Ważny jest także sprzęt, ponieważ aparaty USG starszej generacji mogą nie wykrywać drobnych zmian u płodu. W Klinikach INVICTA pracują lekarze, którzy posiadają wspomniane certyfikaty i korzystają z zaawansowanych technologii medycznych.

Jakie wady można wykryć podczas diagnostyki prenatalnej?

W ramach programu badań prenatalnych można wykryć: zmiany chromosomalne m.in.: zespół Downa, zespół Edwardsa, zespół Patau, zespół Turnera; wady rozwojowe m.in.: wady serca, nieprawidłowości wątroby i nerek, niedorozwój kończyn, wady układu moczowego; choroby genetyczne m.in.: dystrofię mięśniową Duchenne’a, pląsawicę Huntingtona, mukowiscydozę, hemofilię.

Czy badania prenatalne są bezpieczne?

Badania, takie jak USG prenatalne czy testy z krwi, są całkowicie bezpieczne dla matki i dziecka. Pogłębiona diagnostyka niesie za sobą ryzyko komplikacji, jednak jest ono nieznaczne. Dla amniopunkcji wynosi od 0,1% do 0,3%, dla biopsji trofoblastu około 0,5%, a dla kordocentezy około 1-2%. Pobranie materiału płodowego do badań genetycznych może okazać się jednak konieczne, o czym lekarz poinformuje pacjentkę na wizycie kwalifikacyjnej.

Czy wyniki badań prenatalnych są pewne?

Nieinwazyjne badania prenatalne mające na celu ocenę ryzyka wystąpienia wad genetycznych lub innych zaburzeń u płodu nie dają jednoznacznej diagnozy. Test PAPP-A wykazuje się czułością na poziomie 90%, a w połączeniu z badaniem ultrasonograficznym pewność wyników wzrasta do 95%. Najbardziej wiarygodne są badania wolnego płodowego DNA z krwi matki (NIPT), których skuteczność wynosi nawet 99%. W przypadku niepokojącego wyniku badań przesiewowych, które opierają się na statystyce, zaleca się wykonanie testów genetycznych, które w praktyce dają niemal 100% pewność co do stanu zdrowia dziecka.

Badania Prenatalne na NFZ - Gdańsk, Wrocław, Warszawa, Bydgoszcz, Słupsk, Gdynia

Badania prenatalne pozwalają na wczesne wykrycie wad genetycznych i rozwojowych u płodu. Dzieli się je na nieinwazyjne badania prenatalne, przeprowadzane zazwyczaj w I, II i III trymestrze ciąży, oraz badania inwazyjne, które wykonuje się w celu potwierdzenia wad płodu. Osobną kategorię stanowią Nieinwazyjne Testy Prenatalne – NIPT (ang. Non-Invasive Prenatal Test) łączące najlepsze cechy obu rodzajów diagnostyki.

Większość nieinwazyjnych i inwazyjnych badań jest refundowana przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) niezależnie od wieku pacjentki. Aby móc skorzystać ze wsparcia finansowego Ministerstwa Zdrowia trzeba jednak mieć skierowanie od lekarza prowadzącego ciążę. O jakich badaniach mowa i dlaczego warto je wykonać? Odpowiedzi znajdziesz w poniższym artykule.

Kto może skorzystać z programu badań prenatalnych NFZ?

Program skierowany jest do wszystkich kobiet w ciąży, niezależnie od wieku. Można do niego przystąpić w okresie ciąży odpowiednim dla danego etapu programu, pamiętając o wcześniejszej rezerwacji terminu badania.

Badania nieinwazyjne w ramach programu NFZ obejmują:

poradnictwo i badania biochemiczne,
poradnictwo i USG płodu w kierunku diagnostyki wad wrodzonych.

Badania genetyczne wykonuje się u kobiet w ciąży spełniających co najmniej jedno z poniższych kryteriów:

wystąpienie w poprzedniej ciąży aberracji chromosomowej płodu lub dziecka,
stwierdzenie wystąpienia strukturalnych aberracji chromosomowych u ciężarnej lub u ojca dziecka,
stwierdzenie znacznie większego ryzyka urodzenia dziecka dotkniętego chorobą uwarunkowaną monogenowo lub wieloczynnikową,
stwierdzenie w czasie ciąży nieprawidłowego wyniku badania USG lub badań biochemicznych wskazujących na zwiększone ryzyko aberracji chromosomowej lub wady płodu.

Jak zapisać się na badania prenatalne w ramach NFZ?

Wystarczy, że kobieta zgłosi się do placówki, która realizuje program. Aby skorzystać z bezpłatnych badań, trzeba posiadać skierowanie wystawione przez lekarza prowadzącego ciążę (prywatnie lub na NFZ). Skierowanie na badania prenatalne powinno zawierać informację o uczestnictwie w programie oraz aktualne rozpoznanie z ostatniej wizyty (wiek ciąży w tygodniach). Jest to niezwykle ważne, ponieważ niektóre badania diagnostyczne wymagają wykonania w konkretnym przedziale czasowym. Wcześniejsze umówienie wizyty daje gwarancję wykonania badania w terminie.

Najczęściej zadawane pytania dotyczące badań prenatalnych na NFZ

Czy badania prenatalne są obowiązkowe?

expand_more

Nie, badania prenatalne nie są obowiązkowe. Żaden lekarz nie może zmusić pacjentki do ich wykonania, może jedynie przedstawić dostępne opcje.
Na co zwracać uwagę wybierając miejsce wykonania badań prenatalnych?

expand_more

Przede wszystkim należy wybierać takie centra medyczne, w których pracują lekarze posiadający certyfikat Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników (PTGiP) oraz FMF (Fetal Medicine Foundation). Są to dokumenty potwierdzające ich umiejętności i stanowiące o najwyższej jakości usług. Ważny jest także sprzęt, ponieważ aparaty USG starszej generacji mogą nie wykrywać drobnych zmian u płodu. W Klinikach INVICTA pracują lekarze, którzy posiadają wspomniane certyfikaty i korzystają z zaawansowanych technologii medycznych.
Jakie wady można wykryć podczas diagnostyki prenatalnej?

expand_more
W ramach programu badań prenatalnych można wykryć:
- zmiany chromosomalne m.in.: zespół Downa, zespół Edwardsa, zespół Patau, zespół Turnera;
- wady rozwojowe m.in.: wady serca, nieprawidłowości wątroby i nerek, niedorozwój kończyn, wady układu moczowego;
- choroby genetyczne m.in.: dystrofię mięśniową Duchenne’a, pląsawicę Huntingtona, mukowiscydozę, hemofilię.
Czy badania prenatalne są bezpieczne?

expand_more

Badania, takie jak USG prenatalne czy testy z krwi, są całkowicie bezpieczne dla matki i dziecka. Pogłębiona diagnostyka niesie za sobą ryzyko komplikacji, jednak jest ono nieznaczne. Dla amniopunkcji wynosi od 0,1% do 0,3%, dla biopsji trofoblastu około 0,5%, a dla kordocentezy około 1-2%. Pobranie materiału płodowego do badań genetycznych może okazać się jednak konieczne, o czym lekarz poinformuje pacjentkę na wizycie kwalifikacyjnej.
Czy wyniki badań prenatalnych są pewne?

expand_more

Nieinwazyjne badania prenatalne mające na celu ocenę ryzyka wystąpienia wad genetycznych lub innych zaburzeń u płodu nie dają jednoznacznej diagnozy. Test PAPP-A wykazuje się czułością na poziomie 90%, a w połączeniu z badaniem ultrasonograficznym pewność wyników wzrasta do 95%. Najbardziej wiarygodne są badania wolnego płodowego DNA z krwi matki (NIPT), których skuteczność wynosi nawet 99%. W przypadku niepokojącego wyniku badań przesiewowych, które opierają się na statystyce, zaleca się wykonanie testów genetycznych, które w praktyce dają niemal 100% pewność co do stanu zdrowia dziecka.

Badania prenatalne na NFZ – bezpłatne badania dla każdej kobiety w ciąży

Dlaczego warto wykonać badania prenatalne?

Jakie badania obejmuje program NFZ?

Badania nieinwazyjne:

Badania inwazyjne: