Immunologia to dziedzina medycyny zajmująca się funkcjonowaniem układu odpornościowego oraz diagnostyką, profilaktyką i leczeniem zaburzeń jego działania. Obejmuje zarówno stany obniżonej odporności, jak i nadmiernej aktywności prowadzącej do alergii czy chorób autoimmunologicznych.
Należą do nich np. liszajec, czyraki, nawracająca opryszczka czy grzybica skóry i paznokci, które pojawiają się wielokrotnie z powodu osłabionej odporności lub niepełnego wyleczenia.
Zaburzenia, w których układ odpornościowy błędnie atakuje własne komórki organizmu, np. w chorobie Hashimoto czy stwardnieniu rozsianym.
Schorzenia, w których organizm sam wywołuje stan zapalny, bez udziału bakterii, wirusów czy alergenów.
Podrażnienia skóry, których źródła nie udaje się jednoznacznie ustalić. Należą do nich np. długotrwała pokrzywka lub nawracające wysypki.
Silne odczyny uczuleniowe, które mogą prowadzić do rozległych zmian skórnych, obrzęków lub innych uogólnionych objawów.
Schorzenia, np. HIV/AIDS, w wyniku których układ odpornościowy nie funkcjonuje prawidłowo, co zwiększa podatność organizmu na infekcje.
Badania autoprzeciwciał
Badania genetyczne
Kwalifikacja do wykonania szczepień
Oznaczenie immunoglobulin (IgG, IgA, IgM, IgE)
Posiewy i testy mikrobiologiczne
Testy alergiczne
USG tarczycy, węzłów chłonnych lub śledziony
Wizyta u immunologa rozpoczyna się od szczegółowego wywiadu medycznego, podczas którego lekarz pyta o częstotliwość infekcji, reakcje alergiczne, występowanie chorób autoimmunologicznych w rodzinie oraz aktualnie przyjmowane leki. Następnie analizuje dotychczasowe wyniki badań i w razie potrzeby zleca dodatkowe testy, takie jak badania immunologiczne z krwi, testy alergiczne czy badania obrazowe. Dzięki temu może dokładnie ocenić funkcjonowanie układu odpornościowego.
Pierwsza wizyta trwa zwykle około 20–30 minut, ponieważ wymaga przeprowadzenia szczegółowego wywiadu medycznego, omówienia historii chorób i zaplanowania diagnostyki. Wizyty kontrolne są zazwyczaj krótsze i trwają 15–20 minut. Służą ocenie efektów leczenia lub interpretacji wyników badań.
Do immunologa warto zgłosić się w przypadku częstych lub nawracających infekcji, nieprawidłowych wyników badań odporności, długotrwałych stanów zapalnych, podejrzenia chorób autoimmunologicznych, nietypowych reakcji alergicznych albo wtedy, gdy mimo leczenia u innych specjalistów nie widać poprawy.
Leczenie immunologiczne jest na ogół bezbolesne. Może obejmować przyjmowanie leków wzmacniających odporność, immunoterapię (np. odczulanie) lub podawanie immunoglobulin, które wykonuje się w warunkach ambulatoryjnych. Niektóre procedury wymagają wkłucia dożylnego lub podskórnego, co może wiązać się z lekkim dyskomfortem.
Przed wizytą warto zgromadzić dotychczasowe wyniki badań laboratoryjnych, obrazowych i immunologicznych, a także przygotować listę przyjmowanych leków oraz chorób współistniejących. Dobrze jest też spisać częstotliwość infekcji, ich przebieg oraz ewentualne reakcje alergiczne. Dzięki temu lekarz będzie mógł szybciej i trafniej ocenić sytuację oraz postawić diagnozę.
Niektóre zaburzenia odporności można całkowicie wyleczyć, zwłaszcza jeśli zostaną wcześnie rozpoznane. W przypadku chorób przewlekłych, takich jak autoimmunologiczne czy wrodzone niedobory odporności, leczenie ma na celu kontrolę objawów, zapobieganie infekcjom i poprawę jakości życia.
Regularne wizyty są szczególnie zalecane osobom z przewlekłymi chorobami autoimmunologicznymi, niedoborami odporności, nasilonymi alergiami lub nawracającymi infekcjami. Stała opieka immunologa umożliwia bieżącą ocenę efektów leczenia i sprawne reagowanie na wszelkie zmiany w stanie zdrowia.
Poczytaj więcej